Литий (лат. Lithium), Li

Литийдің ағзаға биологиялық және физиологиялық әсерін толық зерттелмегендігіне қарамастан, бүгінгі күні осы химиялық элементтің көптеген пайдалы қасиеттерін бөліп алуға болады. Литий «Ламифарэн» тағамдық өнімінің құрамына кіреді, сондай-ақ теңіз балдыры компоненттерінің арасында бар. Литий медициналық мақсаттарда кеңінен қолданылады.

  Литий адам ағзасынының құрамында

Микроэлемент адам денсаулығы үшін ерекше маңызды. Бұл металл маңызды психотропты әсерге ие. Бұрын ол тері ауруларының басым көпшілігін емдеу үшін қолданылған. Бір кездері ауыз су құрамында осы заттың көп мөлшері бар аймақтарда азаматтар ең тыныш және психикалық аурулары бар адамдардың саны төмен болды.

Нығайған ағзада заттың шамалы мөлшері – шамамен 68 мг, бірақ бұл көрсеткіш өмір сүру үшін өте маңызды. Литийдің болуы қалқанша безде, лимфалық түйіндерінде, бауырда, жүректе, өкпеде, ас қорыту органдарында, қанда байқалады. Бұл микроэлементтердің аз ғана мөлшері тіндерде болады. Ол ағзадан бүйрек арқылы шығарылады, аз мөлшерде – нәжіс шығару және терлеу кезінде шығарылады.

Бұл микроэлементтер қалай әрекет етеді?

Бұл микроэлемент өзінің белгілі бір биологиялық табиғатына және жасушалық деңгейдегі әрекетіне байланысты келесі рөл атқарады:

ферментативті процестерді белсендіреді;

жасушалардың теріс әсерлерге төзімділігін арттыруға ықпал етеді;

биполярлық бұзылулармен күресу құралы ретінде пайдаланылады, ол кез-келген антидепрессанттардан тиімді әрекет етеді;

т-ақуыздардың фосфор қышқылымен қанықтыру деңгейін төмендетуге арналған, осылайша Альцгеймер ауруының дамуына жол бермейді;

нейрорегенеративті әсерге ие.

 

 Литий көптеген аурулармен күресте нейропротекторлық қасиетке ие, соның ішінде:

мидың ишемиялық ауруы;

жасушалық апоптоз;

  Литий қай заттарда кездеседі?

Микроэлементті судан, негізінен минералдан алуға болады.

Сонымен бірге литий:

тұзда (теңіз және ас тұзы);

су өсімдіктерінде (теңіз орамжапырағы, балдырлар);

су өңімдерінде;

көкөністерде (картоп, қызанақ);

ет өнімдерінде (сиыр еті);

балықта;

сүтте;

тауық жұмыртқасында бар.

Литий ең жоғары мөлшері қызыл және қоңыр балдырларда болады, егер литий жетіспесе, теңіз балдырларын белсенді пайдалану ұсынылады.

Бір қызығы, органикалық литий алған кезде ағза оны оңтайлы мөлшерде сіңіреді. Артық микроэлементтер ағзаларда жиналмай, шығарылады.

     Литий жетіспеушілігі несімен қауіпті?

Бүгінгі таңда литий жетіспеушілігі толық зерттелген жоқ. Бұл мәселе бойынша зерттеулер осы күнге дейін жүргізілуде, бірақ бірқатар сенімді фактілерді атап өтуге болады:

заттың жетіспеушілігі ішімдікке тәуелділіктен зардап шегушілерде көрінеді;

ағзадағы осы микроэлементтің деңгейі иммун тапшылығы жағдайында күрт төмендейді;

оның сіңу процесін калий, магний және натрий баяулатуы мүмкін;

құнды заттың болмауы көмірсулар алмасуының елеулі бұзылуына әкелуі мүмкін;

литий жетіспеушілігі созылмалы аурулардың, ең алдымен жүйке және психикалық аурулардың өршуіне әкеледі.

Ағзадағы литийдің жетіспеушілігін тамақтану рационын теңіз өнімдерімен, соның ішінде теңіз балдырларымен және қызыл балдырлармен толықтыруға болады. Сондай-ақ, минералды су мен дәрумендік кешендерді үнемі пайдалану көрсетілген. Мәселені шешудің оңтайлы жолы – құрамында литийдің қажетті мөлшері бар «Ламифарэн» қабылдау.

Біздің мамандардың мақалалары

Жаз мезгіліндегі ішек инфекцияларының профилактикасы

Жаз — бұл ең керемет жыл мезгілі. Оны ересектер де, балалар да жақсы көреді. Тек жаз ғана тура ағаштан жұлып ...
«Далее»

Барлығы цистит туралы: белгілері, себептері, мүмкін болатын асқынулары және емдеу

Цистит – несеп қуысы шырышының қабынуы. Патология клиникалық медицинаның бірнеше саласын жалпы қамтиды: ол урология және гинекология. Несеп қуысы зақымдалған ...
«Далее»

Гормонды жағдайды дәрі-дәрмектердің көмегінсіз қалпына келтірудің 10 тәсілі

Гормонды ауытқулар ауыр салдардың орын алуына алып келеді. Алдымен ұйқысыздық, күйгелектік сияқты белгілер байқалады, содан соң артық салмақ пайда болады ...
«Далее»

Азық-түлік өнімдеріндегі химия: сатып аларда неге назар аудару керек?

Дүкен сөрелерінде тұрған азық-түлік өнімдерінің көбісінің құрамында денсаулыққа зиянды әрі қауіпті заттар бар. Тағамдық қоспалар өнімді өте дәмді, ал тауардың ...
«Далее»

Консультация в WhatsApp